TranskribatorTranskribator
Een citatenbank voor interviews: context, status en toestemming vastleggen
Redactionele organisatie

Een citatenbank voor interviews: context, status en toestemming vastleggen

Zo maak je een citatenbank voor interviews: citatenfiche, context, tijdcode, bronvermelding, controle, toestemming, onderwerpen en regels voor hergebruik.

Het Transkribator-team5 min leestijd
BRONCITATENBANKTekstContextSprekerToestemmingVAN WOORDEN NAAR RESULTATEN
Werken met een echte opnameIllustratief oefenvoorbeeldSjabloon om te kopiëren
Redactionele organisatie

Zonder context verliest een citaat snel aan betrouwbaarheid

Een citatenbank is nuttig als je snel kunt achterhalen waar een uitspraak vandaan komt en hoe je die mag gebruiken. Bewaar je alleen een pakkende zin, dan weet je een maand later misschien niet meer op welke vraag die antwoordde, of de formulering is gecontroleerd en of de spreker toestemming gaf voor publicatie.

Regels voor toestemming en persoonsgegevens hangen af van het project en de toepasselijke eisen. De interne status moet weergeven wat werkelijk is nagegaan: ‘gevonden’, ‘gecontroleerd aan de hand van de opname’ of ‘goedgekeurd voor een specifiek artikel’. Gebruik geen algemeen ‘goedgekeurd’ als kanaal en termijn niet vastliggen.

Werkwijze

Maak elk citaat herleidbaar en gemakkelijk te beheren

  1. Bepaal wat er op de fiche komt

    Zet het letterlijke fragment, de tijdcode, de vraag en enkele zinnen context samen op een fiche. Voeg een link naar de juiste transcriptversie toe. Bewaar het origineel apart als je een verspreking corrigeert of een pauze inkort.

  2. Controleer wie het zei en wat die bedoelde

    Beluister het fragment, controleer wie aan het woord is en lees de uitspraken eromheen. Een voorwaarde, ontkenning of toelichting na een pauze kan de betekenis helemaal veranderen. Plak zinnen uit verschillende delen van het interview niet aan elkaar als letterlijk citaat. Geef een samengestelde parafrase aan als redactionele tekst.

  3. Leg de toestemming vast

    Noteer wie de formulering voor welk gebruik heeft goedgekeurd. Leg artikel, kanaal, taal en termijn vast als die beperkt zijn. Als toestemming ontbreekt of volgens het goedgekeurde proces niet nodig is, leg dan die precieze status vast. Beperk toegang tot fiches met gevoelige gegevens.

  4. Maak zoeken en opnieuw controleren mogelijk

    Voeg onderwerpen, vorm, doelgroep en controledatum toe zonder tientallen bijna gelijke labels te maken. Controleer voor herpublicatie of de functie, feiten en toestemming nog kloppen. Archiveer verouderde citaten met de geschiedenis van het besluit.

Uitgewerkt voorbeeld

Fiche voor een fictief citaat over vergaderingen

Dit is een fictief oefenvoorbeeld. Namen, omstandigheden en resultaten dienen alleen om de werkwijze uit te leggen.

Fragment uit een oefenopname · 12:40
Korte notulen helpen als deelnemers verschillende acties moeten uitvoeren. Ze zijn niet na elke vergadering nodig.

De belangrijke voorwaarde is dat deelnemers verschillende acties hebben. Houd je alleen ‘korte notulen helpen’ over, dan lijkt het een algemene aanbeveling die de spreker niet heeft gedaan.

Bewaar op de fiche de vraag, de uitspraak ernaast, de tijdcode en de bewerkte versie. De status kan zijn ‘gecontroleerd aan de hand van de opname, alleen goedgekeurd voor het artikel over notulen’. De persoon en situatie zijn verzonnen.

Tekst en versieContext en tijdcodeSpreker en controleToestemming en kanaalEen citaat is klaar voor gebruik als herkomst en status bekend zijn
Op de citatenfiche staan de woorden, context, controle en toestemming bij elkaar.
VeldVoorbeeldwaardeRisico als het ontbreekt
Tijdcode18:42–18:56Moeilijk snel te controleren
ContextHet ging over taken overdragenDe betekenis lijkt algemener
VersieLetterlijk / redactioneel bewerktEen bewerking gaat door voor een citaat
StatusVoor het artikel, tot de genoemde datumOnduidelijk of publicatie mag
Kant-en-klaar sjabloon

Citatenfiche

Gebruik duidelijke statussen en bewaar alleen noodzakelijke persoonsgegevens.

WerksjabloonSelecteer en kopieer
Interview-ID:
Link naar de opname en transcriptversie:
Spreker en gecontroleerde spelling:
Tijdcode:
Vraag en context:
Letterlijk citaat:
Bewerkte versie:
Wat is veranderd:
Onderwerpen en doelgroep:
Controlestatus:
Toegestaan artikel / kanaal / termijn:
Beperkingen:
Datum hercontrole:
Het resultaat controleren

Controleer de fiche vóór publicatie

  • De letterlijke tekst is opnieuw aan de opname getoetst.
  • De voorwaarde die de betekenis bepaalt staat nog bij het citaat.
  • De spreker en de huidige functie zijn bevestigd.
  • De toestemming geldt voor dit specifieke gebruik.
OpnameOorspronkelijke uitspraakFicheTekst en contextControleSpreker en betekenisGebruikKanaal en toestemming
Dankzij de herleidbare bron kun je later veilig naar het citaat terugkeren.
Veelgestelde vragen

Een nadere blik

Mag je spreektaal bijwerken?

Je kunt een bewerkte versie maken als het proces en de toestemming dat toelaten. Bewaar het origineel en duid een ingrijpende herformulering aan als parafrase.

Hoe haal je dubbele citaten eruit?

Vergelijk ook bron en tijdcode. Een uitspraak kan meerdere bewerkte versies hebben die allemaal naar dezelfde oorspronkelijke fiche verwijzen.

Verder werken met de opname